Sahte savcı ve polis telefon dolandırıcılığı
Türkiye'de en çok mağdur eden telefon dolandırıcılıklarından biri, kendini polis, savcı, hâkim ya da bir kamu görevlisi olarak tanıtan kişilerin yaptığı aramalardır. Senaryo inandırıcı, ton ciddi ve korkutucudur; tam da bu yüzden işe yarar. Bu rehberde bu dolandırıcılığın nasıl işlediğini ve nasıl tepki vereceğinizi anlatıyoruz.
Dolandırıcılık nasıl işliyor?
Arayan kişi kendini polis, savcı ya da bir kurum yetkilisi olarak tanıtır. Adınızın bir suça, terör örgütüne, kara para aklamaya ya da bir çeteye karıştığını, kimliğinizin kötüye kullanıldığını söyler. Amaç, sizi korkutmak ve mantıklı düşünmenizi engellemektir.
Ardından 'soruşturmanın gizli olduğu', 'kimseyle konuşmamanız gerektiği' söylenir. Sizi telefonu kapatmadan tutmaya çalışır, sürekli aciliyet yaratır. Bazen ekranda gerçek bir kurumun numarası görünür; bu, numara kılıklama (spoofing) ile sahte olarak ayarlanmıştır.
Son aşamada sizden 'paranızı güvenceye almak', 'hesabınızı doğrulamak' ya da 'kefalet/teminat yatırmak' bahanesiyle paranızı belirli bir hesaba göndermenizi, altın/döviz çekmenizi ya da kart ve şifre bilgilerinizi vermenizi isterler.
Uyarı işaretleri
Gerçek hiçbir polis, savcı ya da kamu kurumu sizi telefonla arayıp para göndermenizi, hesabınızı 'güvenli hesaba' aktarmanızı, altın çekmenizi ya da şifre/SMS kodu vermenizi istemez. Bu tür her talep tek başına dolandırıcılık kanıtıdır.
Yapay aciliyet ('hemen şimdi yapmazsanız tutuklanırsınız'), gizlilik baskısı ('kimseye, ailenize bile söylemeyin') ve sizi telefonu kapatmaktan alıkoyma çabası en güçlü işaretlerdir. Dolandırıcılar sizi yalnız ve panik halinde tutmak ister, çünkü birine danışırsanız tuzak hemen ortaya çıkar.
Doğru tepki
Telefonu kapatın. Bir kurumun gerçekten sizinle işi varsa bunu resmî yollarla, yazılı tebligatla yapar. Şüpheniz varsa kapatın ve ilgili kurumu kendiniz resmî numarasından arayın; size verilen numarayı değil. Para göndermeyin, bilgi vermeyin, kimseye danışmadan hiçbir 'işlem' yapmayın.
Mutlaka bir yakınınıza danışın; özellikle yaşlı aile bireyleri bu dolandırıcılığın başlıca hedefidir. Eğer para gönderdiyseniz hemen bankanızı arayın, ardından 155'ten polise ya da en yakın savcılığa suç duyurusunda bulunun.
Bu tür aramaların size hiç ulaşmaması için telefonunuzda Allociao gibi ücretsiz bir süzgeç uygulaması kullanabilirsiniz; şüpheli numaraları otomatik kapatır, numarası gizli aramaları engeller ve rahatsız eden numaraları kendi engel listenize ekleyebilirsiniz.
FAQ
Gerçekten polis ya da savcı arar mı?
Resmî işlemler telefonla para isteyerek yapılmaz. Gerçek kurumlar sizi arayıp 'güvenli hesaba para aktarın', 'altın çekin' ya da 'şifrenizi söyleyin' demez. Böyle bir talep kesinlikle dolandırıcılıktır.
Ekranda resmî bir kurum numarası görünüyor, ne yapmalıyım?
Numara kılıklama ile sahte gösterilmiş olabilir. Kapatın ve kurumu kendiniz resmî numarasından arayın. Asla aramada verilen numaraya güvenmeyin.
Para gönderdiysem ne yapmalıyım?
Hemen bankanızı arayıp işlemi durdurmaya çalışın ve kartı bloke ettirin. Ardından 155'ten polise ya da en yakın savcılığa suç duyurusunda bulunun, tüm kanıtları saklayın.