Што рабіць пасля ашуканскага званка: пакрокавая інструкцыя

Першыя дзеянні: спыніць грошы

Калі вы назвалі даныя карткі, коды з SMS ці даныя ўваходу ў банкінг — неадкладна тэлефануйце ў банк па нумары са зваротнага боку карткі або з афіцыйнага дадатка. Папрасіце заблакаваць картку і аперацыі. Многія беларускія банкі дазваляюць імгненна замарозіць картку прама ў мабільным дадатку — зрабіце гэта найперш.

Калі вы ўсталявалі на просьбу «супрацоўніка» нейкі дадатак для аддаленага доступу (тыпу праграм кіравання экранам) — выключыце інтэрнэт, выдаліце гэты дадатак і змяніце паролі. Праз такія праграмы ашуканцы бачаць ваш экран і коды.

Куды паведаміць

Падайце заяву ў міліцыю: экстраны нумар 102, або звярніцеся ў найбліжэйшы аддзел унутраных спраў. Расследаваннем кіберзлачынстваў займаецца Галоўнае ўпраўленне па барацьбе з кіберзлачыннасцю МУС. Апішыце, што здарылася, з якога нумара звінілі, якія сумы і куды пайшлі. Чым хутчэй зафіксаваны зварот, тым больш шанцаў спыніць пераказ.

Паведаміце таксама ваш банк афіцыйна пра ашуканскую аперацыю — гэта патрэбна для разгляду і магчымага вяртання сродкаў. Пытанні абароны правоў спажыўцоў фінансавых паслуг курыруе Нацыянальны банк Рэспублікі Беларусь (nbrb.by): на яго сайце ёсць форма зваротаў грамадзян, калі банк дзейнічае неправамерна.

Захаваць доказы і абараніцца надалей

Захавайце ўсё: нумар, з якога звінілі, час, скрыншоты SMS і перапіскі, рэквізіты, на якія пераказалі грошы. Гэтыя доказы патрэбны і міліцыі, і банку. Не выдаляйце паведамленні, нават калі непрыемна на іх глядзець.

Пасля інцыдэнту змяніце паролі да банкінгу, пошты і месенджараў, уключыце двухфактарную аўтэнтыфікацыю. А каб падобныя званкі радзей даходзілі, пастаўце фільтр: Allociao бясплатна кладзе слухаўку спаму, блакуе схаваныя нумары і дазваляе ўнесці надакучлівыя ці небяспечныя нумары ва ўласны чорны спіс.

FAQ

Куды званіць адразу пасля ашуканскага званка?

Спачатку ў банк (нумар на картцы ці ў дадатку), каб заблакаваць картку і аперацыі. Потым у міліцыю — 102, і паведаміце пра кіберзлачынства праз падраздзяленне па барацьбе з кіберзлачыннасцю МУС.

Ці вернуць мне грошы?

Гарантый няма, але хуткі зварот павышае шанцы: банк можа паспрабаваць спыніць ці апратэставаць пераказ. Абавязкова зафіксуйце заяву ў банку і ў міліцыі ды захоўвайце ўсе доказы.

Куды скардзіцца, калі банк не рэагуе?

На дзеянні банка наконт абароны правоў спажыўцоў фінансавых паслуг можна звярнуцца ў Нацыянальны банк Рэспублікі Беларусь (nbrb.by) праз форму зваротаў грамадзян на яго афіцыйным сайце.

Sources

• МУС Рэспублікі Беларусь — Галоўнае ўпраўленне па барацьбе з кіберзлачыннасцю, экстраны нумар 102
• Нацыянальны банк Рэспублікі Беларусь (nbrb.by) — абарона правоў спажыўцоў фінпаслуг
• Афіцыйныя службы падтрымкі беларускіх банкаў