ભારતમાં અણગમતા અને સ્પૅમ કૉલ કેવી રીતે રોકવા

પહેલાં TRAIના DND રજિસ્ટરમાં જોડાઓ

ભારતમાં ટેલિકૉમ નિયમનકાર TRAIએ 'Do Not Disturb' (DND) સુવિધા બનાવી છે. તમે તમારા મોબાઇલથી 1909 પર SMS કે કૉલ કરીને, અથવા તમારા ઑપરેટરની ઍપમાં જઈને DND ચાલુ કરી શકો છો. તમે બધી જ પ્રમોશનલ કૉલ/SMS સંપૂર્ણ બંધ કરી શકો છો, અથવા ફક્ત પસંદ કરેલી શ્રેણીઓ (બૅન્કિંગ, રિયલ એસ્ટેટ, હેલ્થ વગેરે) બ્લૉક કરી શકો છો.

DND રજિસ્ટર નોંધાયેલા ટેલિમાર્કેટરોને કાયદેસર રીતે તમને કૉલ કરતા રોકે છે — અમલમાં આવતાં સામાન્ય રીતે થોડા દિવસ લાગે છે. પણ એ છેતરનારાઓને રોકતું નથી, જે કાયદો તોડે છે અને સામાન્ય 10-આંકડાના મોબાઇલ નંબરથી કૉલ કરે છે. એટલે DNDને આખી દીવાલ નહીં, ફક્ત પહેલું સ્તર ગણો.

TRAIના નિયમ મુજબ સાચા નોંધાયેલા ટેલિમાર્કેટિંગ કૉલ હવે '140'થી શરૂ થતી નંબર-શ્રેણીમાંથી આવે છે. એનાથી તમે જાણી શકો કે કૉલ કોઈ નોંધાયેલી કંપની કરી રહી છે — છતાં DND પર હો તો આ કૉલ પણ આવવા ન જોઈએ.

ઑપરેટરનું મફત સ્પૅમ ફિલ્ટર ચાલુ કરો

મોટાભાગના ભારતીય ઑપરેટરો હવે AI-આધારિત સ્પૅમ ઓળખ આપે છે, જે જાણીતા સ્પૅમ કૉલને 'Suspected Spam' એમ લેબલ કરી દે છે અથવા આવતા પહેલાં જ રોકી દે છે. તમારા નેટવર્ક (Jio, Airtel, Vi, BSNL)ની ઍપ કે ગ્રાહક સેવામાં પૂછીને એને ચાલુ કરાવો — સામાન્ય રીતે એ મફત હોય છે.

સ્પૅમ SMSને તમારા ઑપરેટરને ફૉરવર્ડ કરીને કે એમની ઍપમાં રિપોર્ટ કરીને તમે નેટવર્કને સ્રોત બ્લૉક કરવામાં મદદ કરો છો, જેથી એ જ નંબર બીજાઓ સુધી ઓછો પહોંચે.

ફોનનાં પોતાનાં સાધનો અને એક બ્લૉકિંગ ઍપ વાપરો

Android અને iPhone બંનેમાં તમે અજાણ્યા કૉલરને સાઇલન્ટ કરી શકો છો અને અલગ-અલગ નંબર બ્લૉક કરી શકો છો. એ મદદ કરે છે, પણ છેતરનારા સતત નંબર બદલતા રહે છે, એટલે ફક્ત હાથે-હાથે બ્લૉક કરવું એ હારી જવાય એવી લડાઈ છે.

એક ખાસ કૉલ-ફિલ્ટરિંગ ઍપ શંકાસ્પદ અને જોખમી નંબરોને જાતે ઓળખીને રોકે છે, જ્યારે તમારા સેવ કરેલા સંપર્કો હંમેશાં તમને કૉલ કરી શકે છે. Allociao આ જ કરે છે — બધું ફિલ્ટરિંગ તમારા ફોન પર જ થાય છે, કોઈ એકાઉન્ટ કે લૉગિન જોઈતું નથી, કોઈ જાહેરાત નહીં. એ ટેલિમાર્કેટિંગ કૉલ જાતે કાપી નાખે છે, માસ્ક કરેલા (નંબર છુપાવીને આવતા) કૉલ બ્લૉક કરે છે, અને તમને તમારી અંગત યાદી સંભાળવા દે છે જેથી તમે કોઈ પણ નંબરને બ્લૉક કે મંજૂર કરી શકો.

આ સ્તરો ભેગાં કરી — DND + ઑપરેટર ફિલ્ટર + ફોન સેટિંગ + Allociao જેવી ઍપ — મોટાભાગના લોકો માટે અણગમતા કૉલ ઘણા ઘટી જાય છે.

FAQ

શું DND બધા જ કૉલ રોકી દેશે?

ના. DND નોંધાયેલા ટેલિમાર્કેટરોની પ્રમોશનલ કૉલ રોકે છે, પણ છેતરનારા અને બિન-નોંધાયેલા સ્પૅમર સામાન્ય 10-આંકડાના નંબરથી કૉલ કરતા રહે છે. એટલે DND સાથે ઑપરેટર ફિલ્ટર અને એક બ્લૉકિંગ ઍપ પણ રાખો.

શું Allociao માટે એકાઉન્ટ બનાવવું પડે?

ના. Allociao એક મફત Android ઍપ છે, જે કોઈ એકાઉન્ટ કે લૉગિન વગર કામ કરે છે અને ફિલ્ટરિંગ તમારા ફોન પર જ કરે છે.

DND ચાલુ કરવાથી બૅન્કના જરૂરી OTP અને એલર્ટ પણ બંધ થઈ જશે?

ના. DND ફક્ત પ્રમોશનલ (માર્કેટિંગ) સંદેશા અને કૉલ રોકે છે. OTP, ટ્રાન્ઝૅક્શન એલર્ટ અને સેવા સંબંધી જરૂરી SMS 'ટ્રાન્ઝૅક્શનલ' શ્રેણીમાં આવે છે અને આવતા રહે છે.